KASALLIK

Reaktiv artrit

Reaktiv artrit (ReA) — ekstra-artikulyar infeksiya (asosan urogenital yoki ichak) dan keyin 1-4 hafta ichida rivojlanadigan o'tkir asseptik artrit. Spondiloartritlar guruhiga kiradi. Triggers: urogenital — Chlamydia trachomatis (eng ko'p); ichak — Salmonella, Shigella, Campylobacter, Yersinia. HLA-B27 musbat bemorlarda 50 marta ko'p (bo'lmaganlar bilan solishtirganda). Klassik triada (Reiter sindromi, endi terminologiya o'zgargan): artrit + uretrit/servisit + konyunktivit. Klinika: asimmetrik oligoartrit (asosan oyoq mushak-skelet — tizza, to'piq, oyoq mayda bo'g'imlari); entezit (Axill, plantar fastsiit); daktilit ("sosiska barmoq"); bel og'rig'i (sakroileit); ekstra-artikulyar — konyunktivit, uveit, uretrit, balanit (circinata), keratoderma blennorrhagicum (kafl/oyoq tagi), og'iz yarasi, tirnoq o'zgarishlari. Tashxis: triggerni qidirish (ichak yoki urogenital infeksiya anamnezi, Chlamydia PCR, najas kulturasi); ESR/CRP yuqori; HLA-B27 (60-80%); RF manfiy; bo'g'im suyuqligi yallig'lanishli, sterillik. Davolash: NPY (asos); persisting infeksiyaga antibiotik (Chlamydia uchun doksitsiklin); intra-artikulyar steroidlar; surunkali shaklda — sulfasalazin, metotreksat, biologik (TNF ingibitorlari).