KASALLIK

Olib kelingan bezgak (malyariya)

Bezgak — Plasmodium parazitlari (P. falciparum, P. vivax, P. ovale, P. malariae, P. knowlesi) keltirib chiqaradigan trans­missiv kasallik bo'lib, Anopheles chivinlari chaqishi orqali yuqadi. O'zbekistonda mahalliy yuqumlilik to'xtatilgan, lekin Afrika, Janubiy Osiyo, Janubi-Sharqiy Osiyo va Janubiy Amerikadan kelgan sayohatchilarda olib kelingan holatlar bo'ladi. Belgilar to'satdan boshlanadi: davriy yuqori isitma (har 48 yoki 72 soatda), qaltirash, kuchli terlash, bosh og'rig'i, mushak og'rig'i, ko'ngil aynishi. P. falciparum og'ir shakli — miya bezgagi, akute buyrak yetishmovchiligi, o'pka shishi va o'limga olib keladi. Tashxis qon mikroskopiyasi (qalin va yupqa surtma), tezkor diagnostika testlari (RDT) bilan qo'yiladi. Davolash artemizinin asosidagi kombinatsiyalar (ACT) bilan. Sayohatchilarga profilaktika dorisi tavsiya etiladi.