KASALLIK

Ishemik insult

Ishemik insult — miya arteriyalarining tiqilishi natijasida miya to'qimasining qon ta'minoti buzilishi va nekrozi. Barcha insultlarning 80-85% ini tashkil qiladi. O'lim va invalidlikning asosiy sabablaridan biri. Mexanizmlari: trombotik (ateroskleroz), embolik (yurak — atrial fibrilatsiya, klapan kasalliklari), kichik tomir (laqunar), kriptogen. Xavf omillari: arterial gipertenziya, diabet, atrial fibrilatsiya, dislipidemiya, chekish, semizlik, yurak kasalliklari, yosh. Klinika (FAST): Face — yuz osishi, Arm — qo'l kuchsizligi, Speech — nutq buzilishi, Time — vaqt muhim. Boshqa belgilar: gemiparez, gemiplegiya, gemianesteziya, afaziya, dizartriya, gemianopsiya, ataksiya. Tashxis: KT bosh miya (qon talashish istisno qilish), MRT-DWI ertaroq aniqlaydi, KT-angiografiya. Davolash: 4.5 soat ichida — IV tromboliz (alteplaza), 24 soat ichida katta tomir tiqilishida — mexanik trombektomiya. Ikkilamchi profilaktika: antitrombotsitar yoki antikoagulyantlar, statinlar, AGP nazorati.