KASALLIK

BPPV (xayrli pozitsion paroksizmal vertigo)

BPPV — vestibulyar apparat ichi suyuqligida (endolimfa) otokoniyalar (kaltsiy karbonati kristallari) yarim doiraviy kanalga tushib qolishi natijasida bosh holatini o'zgartirganda paydo bo'ladigan qisqa muddatli vertigo. Vertigoning eng ko'p uchraydigan sababi. 50 yoshdan oshganlarda ko'p uchraydi, ayollarda erkaklarga qaraganda 2 marta ko'p. Sabablari: idiopatik (eng ko'p), bosh jarohati, vestibulyar nevrit, uzoq yotoq rejimi. Asosan orqa yarim doiraviy kanal (90%) zararlanadi. Klinika: bosh holatini o'zgartirganda (yotgandan turgan, yonbosh aylanish, boshini orqaga tashlash) paydo bo'luvchi 10-30 sekundlik vertigo va nistagm, ko'ngil aynishi. Ish va kundalik faollikni qiyinlashtiradi. Karlik yoki boshqa simptomlar yo'q. Tashxis: Dix-Hallpike testi (orqa kanal uchun) yoki supin roll test (gorizontal kanal uchun) — pozisional nistagm aniqlanadi. Davolash: kanalit-repozisiya manyovrlari — Epley manyovri (orqa kanal uchun) eng samarali, 80-90% holatda 1-2 sessiyada tuzaydi; Semont manyovri muqobil. Brandt-Daroff mashqlari uy sharoitida. Profilaktika: yumshoq harakatlar, sport.